Bomen en heesters wortelen te diep om van de bodemverbetering bij de aanleg te kunnen genieten. Daarom moeten we bij het aanplanten van bomen en heesters bijzonder aandacht hebben voor het plantput...

Bij de aanplant van houtige gewassen en zeker bomen komt het wortelgestel te diep in de bodem om een hoog rendement van een algemene bodemverbetering te verkrijgen. De aandacht wordt daarom best toegespitst op een optimalisatie van het plantgat. Dit plantgat moet groot genoeg gemaakt worden. Het inmengen van compost in het plantgat:
- vergemakkelijkt het aanslaan van de planten
- zorgt voor een lange termijn basisbemesting
- verhoogt de waterreserve voor de plant
In tegenstelling met veen zorgt het gebruik van compost niet voor een verzuring van het plantgat.

Met het project "Praktijkcijfers" willen de Nederlandse boomkwekers de praktijk in de boomkwekerij toetsen aan de wettelijke bepalingen en de optimale teeltomstandigheden. Bij 22 boomkwekers worden de bemesting en de bodemparameters via analyses nauwgezet opgevolgd. Ook in Nederland geldt een strenge mestwetgeving die de mogelijkheden in de boomkwekerij sterk inperkt.

Het organische stofgehalte heeft invloed op de bodemchemische eigenschappen, de bodemfysische eigenschappen en de microbiële activiteit in de bodem. Een hoger gehalte aan organische stof zorgt wat de bodemchemische eigenschappen betreft, voor een hogere capaciteit om voedingselementen te binden. De reserve aan plantenvoedingsstoffen in de bodem neemt daarom toe. Inzake bodemfysische eigenschappen, zorgt organische stof voor een betere bodemstructuur, verluchting van de bodem, verhoging van het waterbergend vermogen en een daling van de erosiegevoeligheid.
Om de afbraak aan organisch materiaal in de bodem te compenseren, dient de landbouwer regelmatig voldoende vers organisch materiaal toe te voegen. Wil hij het organische stofgehalte in de bodem verhogen (bv. omdat dit momenteel te laag is), dan dient hij hier bovenop extra materiaal toe te voegen. De verschillende meststoffen en bodemverbeteraars bevatten elk een verschillend gehalte aan organisch materiaal. Ook de eigenschappen van het materiaal kunnen verschillend zijn. Zo bestaat de organische stof in drijfmest voor het grootste gedeelte uit snel afbreekbare fracties. Compost bevat voor het merendeel stabiele, traag afbrekende organische stof.

> Lees meer

Elk jaar analyseert de Bodemkundige Dienst van België duizenden bodemstalen van landbouwpercelen. Eens om de vier jaar worden al deze resultaten samengevat in een onderzoeksrapport, onder de naam "De chemische bodemvruchtbaarheid van het Belgische akkerbouw- en weilandareaal".
In 2000 werd een nieuw rapport (1996-1999) voorgesteld. De algemene trends zijn duidelijk: de gemiddelde hoeveelheid nutriënten in de akkers en weiden neemt steeds toe, het gehalte aan organische stof daarentegen gaat achteruit.
Terwijl in landbouwgronden het fosforgehalte stijgt, gaat het met de organische stof in de bodem gaat de andere kant uit. In zeer vele bodems daalt het gehalte aan organische stof. Meer dan 30 procent van de analyses duiden op koolstofgehaltes die lager liggen dan de geldende streefwaarde. Bij meer dan 10 % komt door het lage gehalte aan organische stof de bodemvruchtbaarheid in het gedrang. Bijkomende aandacht voor de organische stofvoorziening is noodzakelijk. Het gebruik van compost is hiertoe een voor de handliggende maatregel. Compost bevat immers van alle meststoffen de meest gunstige verhouding tussen stabiele organische stof en nutriënten. Met andere woorden: bij gebruik van compost kan je voor een zelfde hoeveelheid N en P, tot tien maal meer effectieve organische stof aan het perceel toevoegen dan bij de courante dierlijke meststoffen.

> Lees meer

Op 28 juni doctoreerde Jaak Ryckeboer aan de K.U. Leuven met een proefschrift getiteld "GFT- en groen- compost: microbiologische en hygiënische aspecten - onderdrukking van plantenziekten".
De bevindingen die in dit proefschrift zijn neergeschreven zijn uitermate interessant en bewijzen eens te meer de essentiële rol van compost voor een gezonde bodem. Sinds verschillende jaren werkt VLACO trouwens samen met het laboratorium voor fytopathologie en plantenbescherming van Prof. Coosemans, waar ook Dr. Jaak Ryckeboer deel van uitmaakt. Hieronder geven we, als voorproever voor verdere artikels, alvast de beknopte samenvatting van het proefschrift.

> Lees meer

Compost is goed gekend omwille van zijn erosiebestrijdende eigenschappen. In de Verenigde Staten wordt compost daarom veelvuldig toegepast bij de aanleg van bermen voor wegen en waterwegen. Door het aanbrengen van grove compost op het bodemoppervlak wordt het afstromende water afgeremd en dringt het gemakkelijker in de bodem. Doordat grote hoeveelheden afstromend water worden vermeden, worden bodempartikels in mindere mate meegesleurd en komt er minder modder terecht op de wegen en in de waterlopen.
In Europa wordt compost als erosiebestrijder ook in de landbouw toegepast. Jammer genoeg bestaat er rond dit thema slechts weinig wetenschappelijk onderzoek. Op het seminarie "Applying compost - benefits and needs" werden drie onderzoeksprojecten voorgesteld die deze lacune ten dele opvullen.

> Lees meer

Een plant die groeit in grond met een goede bodemstructuur neemt de voedende bestanddelen beter op en heeft minder last van ongunstige omstandigheden als droogte of overmatige neerslag. Door het creëren van een gunstige bodemomgeving maken wij de plant van nature sterker tegen de meest diverse bedreigingen. Tevens zorgen wij voor een betere weerstand van de bodem tegen erosie, verslemping en uitdroging. Jammer genoeg is de bodemstructuur ook zeer kwetsbaar. Slechte weersomstandigheden, vroege en late veldwerkzaamheden zorgen ervoor dat zich regelmatig bodemverdichtingsproblemen voordoen. Hoe kunnen we die voorkomen of verhelpen?

> Lees meer

Voor de komende decennia wordt voorspeld dat zoet water steeds meer een schaars goed zal worden. Efficiënt gebruik van water wordt een must!
Bodems verliezen vocht door de doorsijpeling van water naar diepere lagen, door de verdamping van het water door planten (transpiratie) en rechtstreeks uit de bodem (evaporatie). Door de verdamping van water wordt de bodem niet alleen droger, maar ook zouter. De totale hoeveelheid meststoffen in een drogere bodem worden immers geconcentreerd in een steeds kleinere hoeveelheid water. De combinatie van droge bodem en hoge zoutconcentraties leidt bij aanhoudende droogte tot groeistoornissen bij de gewassen.

> Lees meer